«سفیدپوست» را یک نمایشنامهنویس در سال ۱۶۱۳ ابداع کرد!
اِد سایمون
توماس میدلتون، نمایشنامهنویس عصر جاکوبین، مفهوم «سفیدپوستها» را در ۲۹ اکتبر ۱۶۱۳ ابداع کرد، روزی که نمایش او به نام «پیروزیهای حقیقت» برای نخستین بار اجرا شد. این لفظ نخست از زبان شخصیت یک پادشاه آفریقایی شنیده شد که در مقابل یک تماشاگر انگلیسی میگوید: «من شگفتیِ مجسم در این چهرهها را میبینم / چهرههای این سفیدپوستها، افکارشان، و زل زدنهای عجیبشان را.»
زندگی در شوروی از نگاه دو زن ایرانی
مریم حسینخواه
ناهید نصرت و ناهید حسینی از نسل چهارم فعالان سیاسی چپی بودند که شش دهه پس از انقلاب اکتبر روسیه، در پی فشار و سرکوب حکومتهای وقت، مجبور به ترک ایران و پناهندگی به شوروی شدند. آن دو اگرچه سالها پس از انقلاب اکتبر به شوروی رسیدند، همچنان تحت تأثیر آموزههای آن انقلاب و به دنبال ساختن جامعهای عادلانهتر بودند، اما واقعیتهای تلخی آنها را سرخورده کرد.
آنچه آدمهای عقل کل نمیدانند!
کیت فِلهابر
بسیاری از ما در مورد استعدادها و قابلیتهای شخصی خود مبالغه میکنیم، و در واقع درک درستی از تواناییهای خود نداریم. این تمایل ذهنی اغلب ما را در مورد امکانات و تواناییهای واقعی خود به اشتباه میاندازد و به ما «توهم اعتماد به نفس» میدهد، و همین توهم مانع از آن میشود که بتوانیم اشتباهات خود را اصلاح کنیم.
سلمان رشدی: خانهی گولدنها، توئیتر، و ماجراهای دیگر
اما براکس
تازهترین رمان سلمان رشدی، «خانهی گولدنها»، که با آغاز به کار باراک اوباما به عنوان رئیس جمهور آمریکا آغاز میشود و با انتخاب دونالد ترامپ برای تصدی این منصب به پایان میرسد، تصویری دقیق و گسترده از فضای نیویورک در این دوره است. رشدی از انگیزههای خود برای نوشتن این رمان و دیگر ماجراهای مهم زندگیاش میگوید.
صدات درنیاد
روایتهای زندان مریم حسینخواه ۸
اسمش مینا بود و چند ماه پیش با ۱۰-۱۵ تا زن جوان دیگر که از خیابان و پارک جمعشان کرده بودند تحویل زندان شده بود. میگفتند دخترفراریهایی هستند که خیلیهاشان حکم سرقت و مواد هم در پروندهشان دارند...
کتابخوانهای جهان، متحد شوید!
مارتین پوچنِر
نزدیک به دو قرن پیش، شاعر و متفکر بزرگ آلمانی، گوته در فکر ایجاد عرصهای با عنوان «ادبیات جهانی» بود. گوته این عرصه را مجالی برای ارتباط ادبی و فرهنگی همهی ملتهای دنیا میدید. امروزه، با وجود جهانی شدن و در مواجهه با امواج ملیگرایی و تعصبات قومی، «ادبیات جهانی» در چه جایگاهی قرار دارد؟
رسالهی مدنیه؛ نقشهای برای اصلاح ایران
مینا یزدانی
رسالهی مدنیه یکی از مهمترین کتابهای عبدالبهاء است که در آن به شرح و تحلیل مسائل بنیادی ایران در زمان خود پرداخته و نقشهای برای اصلاحات دینی و اجتماعی ایران پیشنهاد کرده است.
تبعیض، ناخودآگاه؟
میگویند بیشترِ ما، اگر نه همه، پیشداوریهایی دربارهی آدمها داریم که اغلب خودمان نمیدانیم و بسیاری از رفتارهایمان ناخودآگاه آلوده به تبعیض است. فیلمهای کوتاهی که در این مجموعه خواهد آمد دربارهی برخی از انواع این تبعیض های ناخودآگاه است.
نگاهی به جنبش زنان در افغانستان
ماهرخ غلامحسینپور
یکی دو روز مانده به عید نوروز سال ۱۳۹۴ بود که یک ویدئوی تکاندهنده افکار عمومی جامعهی فارسیزبان را برآشفته کرد. صدها مرد خشمگین افغانستانی، با چوب و خشت و لگد، به جان زن جوانی به نام «فرخنده ملکزاده» افتاده بودند، در حالی که پلیس کابل جابهجای تصاویرِ منتشرشده ایستاده بود و هیچ مداخلهای نمی کرد.
راهبی که نفرتپراکنی میکند
گاوین جیکوبسون
باربت شرودر، فیلمساز سوئیسی که در ایران به دنیا آمده، چندین دهه از عمر خود را صرف ساختن مستندهایی دربارهی افراد شرور و از نظر اخلاقی فرومایه کرده است. فیلم آخر او، از مجموعهی «سهگانهی شر»، به تشریح نقش یک راهب بودایی در دامن زدن به اختلافات بودائیان و مسلمانان و نفرتپراکنی نژادی و دینی در میانمار میپردازد.
انقلاب اکتبر روسیه و پایان اشغال ایران
بهنام داراییزاده
در نخستین روز سال ۱۹۱۸، اسد خان، سفیر وقت ایران در پتروگراد، به «کمیساریای مردمیِ امور خارجه» احضار شد. در آن جلسه به او میگویند که ایران موضوع بندهای ۹ و ۱۰ از توافقنامهی تازهای است که دولت بلشویکیِ روسیه با کشورهای درگیر در جنگ بسته، و منظور از آن توافقاتِ مقدماتی برای قرارداد صلحی موسوم به «برست-لیتوفسک» است.
روز جهانی کاهش اثرات بلایای طبیعی
طراح: شاهرخ حیدری
مصیبتهای کارتونیست دگراندیش در آفریقای جنوبی
دنیل اِی. گراس
روزی که با موگوروسی موتشومیِ کارتونیست دیدار کردم، یک دسته یادداشت به من داد و گفت: «با صدای بلند بخوانشان.» در حالی که در اتاق نشیمن کمنور آپارتمانش در نزدیکی کیپ تاون نشسته بود، گفت: «بیشتر کارها را خودت باید انجام بدهی، چون من واقعاً خودم نمیتوانم نوشتههایم را بخوانم. واقعاً چشمم نمیبیند.»
عبدالبهاء و حلقهی ازرا پاوند
الهام افنان
مدرنیسم از تأثیرگذارترین جنبشهای ادبی و هنری در نیمهی اول قرن بیستم بود، و ازرا پاوند، شاعر نامدار آمریکایی، از مهمترین پیشاهنگان این جنبش به شمار میرفت، جنبشی که شکلدهندهی گروهی از مهمترین نویسندگان و شاعران قرن بیستم مثل الیوت، جویس و همینگوی شد. به هنگام سفر عبدالبهاء به لندن، پاوند به ملاقات او رفت و آشنایی و دیدار با او را به دوستان خود در حلقهی مدرنیستها هم توصیه کرد.
توصیههایی به نویسندگان برای مقابله با حکومتهای خودکامه
حمید اسماعیلاف
میگویند هرچه در کشوری خودکامگی بیشتر باشد، مردم بیشتر صدایشان در میآید و در نتیجه ادبیات بهتری هم به بار مینشیند. اگر این تنها راه موجود بود، من حاضر بودم همهی اعتبار ادبیام را در این راه صرف کنم. اما چنین نیست، و به همین دلیل در طول زندگیام پیوسته و سرسختانه نوشتهام.
آیا رواج فلسفهی آلمانی به زوال آن خواهد انجامید؟
استوارت جفریز
فلسفه در آلمان رونق پیدا کرده است. ثبتنام دانشجویان در دورههای فلسفه نسبت به سه سال گذشته یکسوم افزایش یافته است. متخصصان این رشته در تد سخنرانی میکنند، کتابهای پرفروش مینویسند، برنامههای تلویزیونی پربیننده تولید میکنند و جشنوارههایی مثل فیل.کُلن برگزار میکنند که هر سال در ماه ژوئن بیش از ۱۰ هزار شرکتکننده را به این شهر میکشاند.
زوال زبان فارسی در شبهقارهی هند
مریم پاپی
زبان فارسی، با وجود ریشههای عمیقش در شبهقارهی هند، عملاً در این سرزمین دچار مرگ تدریجی شده است. در حال حاضر، اکثر دستنوشتههای فارسی در کتابخانهها و بایگانیهای هند، در پشت درهای بسته، بدون استفاده رها شدهاند. یک پژوهشگر ایرانی و آموزگار زبان فارسی دلیل این اتفاقات را در کلکته جستوجو کرده است.
ده کتاب خواندنی دربارهی انقلاب روسیه
طارق علی
به باور اغلب تاریخنگاران، صد سال پس از انقلاب روسیه، قضاوت تاریخی دربارهی آن قطعیت یافته است. اکتبر ۱۹۱۷ به گذشتهای تبدیل شده است که دیگر تکرار نخواهد شد، مانند برپایی گیوتینها در پاریس در سال ۱۷۹۳ یا اعدام چارلز اول در ملأ عام در بیرون کاخ وستمینستر. تاریخ تکرار نمیشود، حتی به صورت کمدی، اما بازتاب وقایع آن باقی میماند.
موسیقی کهن یهودی-اسپانیایی در ترکیهی امروزی
اِزگی یوستونداگ
اقلیت یهودی-اسپانیاییتبار ترکیه از بازماندگان مهاجرانی هستند که قرنها پیش از شبهجزیرهی ایبری اخراج شدند و به امپراتوری عثمانی کوچ کردند. میراث فرهنگی این اقلیت، که در زبان لادینو و موسیقی فولکلور آنها متبلور میشود، در معرض نابودی است. در همین حال، بعضی از هنرمندان متعلق به این اقلیت برای زنده نگه داشتن میراث موسیقایی آن تلاش میکنند.
عبدالبهاء و برابری نژاد سیاه و سفید
جاناتان منون
در سال ۱۹۱۲ زمانی که عبدالبهاء به امریکا سفر کرده بود، سیاهان هنوز علناً نژاد فروتر محسوب میشدند و با تبعیضهای فاحش اجتماعی و اقتصادی، و کاملاً جدا از سفیدپوستان زندگی میکردند. عبدالبهاء در سفر خود بارها تابوهای اجتماعی آمریکا را شکست و بر تساوی نژادها تأکید کرد.
